5 blokken

Mens en natuur groep 7

Het hele schooljaar op een rij. Elk blok duurt ongeveer acht weken.

  1. 1

    Hefboom, katrol en krachten

    Nu

    De kinderen onderzoeken hoe een hefboom, katrol en tandwiel werken en hoe krachten beweging veranderen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik kan uitleggen hoe een hefboom en een katrol werken.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: waarom kun je met een flessenopener makkelijk een dop eraf halen?
    3. Voordoen Leg een lat over een potlood als draaipunt en denk hardop: als ik ver van het draaipunt duw, kan ik met weinig kracht een zware tas optillen. Zo werkt een hefboom.
    4. Samen oefenen Speel Sorteren met 'Hefboom, katrol en tandwiel' en daarna Klopt het? met 'Klopt het? Krachten'. Check met wisbordjes: teken een hefboom met draaipunt.
    5. Zelf oefenen In groepjes bouwen de kinderen een hefboom met een lat en testen waar het draaipunt moet liggen. Ze spelen ook Touwtrekken met hetzelfde onderwerp.
    6. Terugblik Vraag: waar duw je het best bij een hefboom? Lees het doel voor.

    Zonder scherm: Til een zware tas met een lat als hefboom. Waar moet het draaipunt liggen?

  2. 2

    Stoffen veranderen

    De kinderen onderscheiden veranderingen waarbij wel en geen nieuwe stof ontstaat en leren over de gevaren van stoffen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik weet wanneer er een nieuwe stof ontstaat.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: wat is het verschil tussen ijs dat smelt en brood dat verbrandt?
    3. Voordoen Denk hardop: smeltend ijs kan ik weer bevriezen, het blijft water. Een geroosterde boterham kan ik niet meer terug veranderen, er is een nieuwe stof ontstaan.
    4. Samen oefenen Speel Sorteren met 'Ontstaat er een nieuwe stof?'. Laat de kinderen bij elke verandering zeggen of je hem kunt terugdraaien.
    5. Zelf oefenen In tweetallen spelen de kinderen Sorteren met 'Vast, vloeibaar of gas?' en zetten de roestproef met twee spijkers op.
    6. Terugblik Vraag: noem één verandering met en één zonder nieuwe stof. Kijk terug naar het doel.

    Zonder scherm: Leg een spijker in water en een in een droog potje. Kijk na een week welke roest.

  3. 3

    Bacteriën en gezondheid

    De kinderen leren hoe bacteriën, virussen en schimmels ons helpen of ziek maken, en hoe je ziekte voorkomt.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik weet hoe bacteriën en virussen ons ziek of gezond maken.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: waarom moet je je handen wassen? Ken je ook nuttige bacteriën?
    3. Voordoen Denk hardop: griep komt door een virus, daar helpt antibiotica niet tegen. Antibiotica werkt alleen tegen bacteriën. Yoghurt maken we juist met nuttige bacteriën.
    4. Samen oefenen Speel Touwtrekken met 'Bacteriën, virussen en gezondheid'. Check: duim omhoog als je het verschil tussen virus en bacterie kunt uitleggen.
    5. Zelf oefenen In tweetallen spelen de kinderen Touwtrekken met 'Je lichaam' en volgen de schimmelproef met een boterham in een dicht zakje.
    6. Terugblik Vraag: hoe kun je zelf voorkomen dat je ziek wordt? Lees het doel voor.

    Zonder scherm: Laat een boterham beschimmelen in een dicht zakje en bekijk hem met een vergrootglas.

  4. 4

    Opgroeien en puberteit

    De kinderen leren welke veranderingen in lichaam en gevoel horen bij opgroeien en de puberteit.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik weet welke veranderingen bij de puberteit horen.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: hoe ben je veranderd sinds je in groep 1 zat? Wat verandert er nog als je ouder wordt?
    3. Voordoen Vertel rustig en feitelijk: in de puberteit maken hormonen dat je lichaam verandert. Bij meisjes begint dat vaak iets eerder dan bij jongens, en het verschilt per kind.
    4. Samen oefenen Speel Klopt het? met 'Klopt het? Opgroeien en puberteit'. Check: laat vragen anoniem in de vragenbus stoppen.
    5. Zelf oefenen In tweetallen maken de kinderen een lijstje met veranderingen in lichaam en gevoel. Daarna lees je vragen uit de vragenbus voor.
    6. Terugblik Beantwoord samen een paar vragen uit de vragenbus. Kijk terug naar het doel en zeg dat ze altijd bij jou terechtkunnen.

    Zonder scherm: Laat vragen anoniem in een vragenbus stoppen en bespreek ze in de kring.

  5. 5

    Landschappen en vulkanen

    De kinderen verklaren hoe bergen, duinen, rivierlandschappen en vulkanen ontstaan door natuurlijke processen en door mensen.

    De les in 6 stappen
    1. Lesdoel Ik kan uitleggen hoe bergen, duinen en vulkanen ontstaan.
    2. Voorkennis ophalen Vraag: waarom is Nederland zo plat en Zwitserland zo bergachtig?
    3. Voordoen Druk twee kleden tegen elkaar op tafel en zeg hardop: zo botsen aardplaten, het land wordt omhoog geduwd en er ontstaat een gebergte, zoals de Himalaya.
    4. Samen oefenen Speel Touwtrekken met 'Landschappen, vulkanen en aardbevingen'. Check: laat de kinderen op een wisbordje lava of magma schrijven bij de vraag.
    5. Zelf oefenen In groepjes bouwen de kinderen in de zandbak een berg en laten er water over stromen. Daarna spelen ze Paren zoeken met 'Het weer meten'.
    6. Terugblik Vraag: wat is het verschil tussen lava en magma? Lees het doel voor.

    Zonder scherm: Bouw in een zandbak een berg en laat er water over stromen. Wat gebeurt er met het zand?