5 blokken
Mens en natuur groep 5
Het hele schooljaar op een rij. Elk blok duurt ongeveer acht weken.
- 1
Bos, sloot en zee
NuDe kinderen leren welke planten, dieren en schimmels in het bos, de sloot en de zee leven.
De les in 6 stappen
- Lesdoel Ik weet welke planten en dieren in het bos, de sloot en de zee leven.
- Voorkennis ophalen Vraag: wat is het verschil tussen een sloot en de zee? Welk water is zout?
- Voordoen Laat een kikkervisje zien en denk hardop: het leeft in zoet, stilstaand water tussen de planten, dus in de sloot en niet in de zee.
- Samen oefenen Speel Sorteren met 'Bos, sloot of zee?'. Laat de kinderen bij twijfel met hun buur overleggen, dan wijst één kind aan.
- Zelf oefenen In tweetallen spelen de kinderen Klopt het? met 'Klopt het? Natuur' en maken een tekening van één leefgebied met vijf soorten.
- Terugblik Laat ieder kind één soort noemen en het leefgebied. Lees het doel voor.
- Bos, sloot of zee?Wat hoort er niet bij?Vier op een rijOnthul de plaatLetterhusselaarTouwtrekken+8
- Klopt het? NatuurVier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizKlopt het?+2
Zonder scherm: Ga paddenstoelen zoeken in het bos en kijk zonder aanraken waar ze groeien.
- 2
Je lichaam
De kinderen leren hoe hun lichaam is gebouwd en wat het nodig heeft om gezond te blijven.
De les in 6 stappen
- Lesdoel Ik weet wat de belangrijkste delen van mijn lichaam doen.
- Voorkennis ophalen Leg je hand op je borst en vraag: wat voel je kloppen? Wat doet je hart?
- Voordoen Denk hardop: mijn hart is een pomp die bloed door mijn lichaam stuurt. Als ik ren, heb ik meer zuurstof nodig, dus klopt mijn hart sneller.
- Samen oefenen Speel Touwtrekken met 'Je lichaam'. Check met vingers: hoeveel vragen wist je zeker?
- Zelf oefenen In tweetallen meten de kinderen hun hartslag in rust en na een minuut springen. Daarna spelen ze Klopt het? met 'Klopt het? Gezond blijven'.
- Terugblik Vraag: wat doet je hart en wat doen je longen? Kijk terug naar het doel.
- Je lichaamVier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizBallonnen knallen+3
- Klopt het? Gezond blijvenVier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizKlopt het?+4
Zonder scherm: Meet je hartslag in rust en na een minuut springen. Wat valt op?
- 3
Licht en geluid
De kinderen onderzoeken lichtbronnen, schaduw en spiegels, en ontdekken dat geluid ontstaat door trillingen.
De les in 6 stappen
- Lesdoel Ik kan uitleggen hoe licht en geluid werken.
- Voorkennis ophalen Vraag: waarom zie je niets in een donkere kamer? Wat gebeurt er als je op een trommel slaat?
- Voordoen Schijn met een zaklamp op een spiegel en zeg hardop: de spiegel maakt zelf geen licht, hij kaatst het terug. Daarom is een spiegel geen lichtbron.
- Samen oefenen Speel Sorteren met 'Licht en geluid': lichtbron of geen lichtbron. Laat de kinderen bij de maan uitleggen waarom.
- Zelf oefenen In tweetallen maken de kinderen een touwtjestelefoon en spelen Sorteren met 'Snaar, blaas of slag?'.
- Terugblik Vraag: waarom hoor je de donder later dan je de bliksem ziet? Lees het doel voor.
- Licht en geluidWat hoort er niet bij?Vier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquiz+6
- Snaar, blaas of slag?Wat hoort er niet bij?Mollen meppenVier op een rijOnthul de plaatLetterhusselaar+9
Zonder scherm: Maak een touwtjestelefoon van twee bekers en een strak touw.
- 4
Werken als een wetenschapper
De kinderen leren het verschil tussen een feit en een mening, gebruiken meetinstrumenten en verkennen beroepen in natuur en techniek.
De les in 6 stappen
- Lesdoel Ik ken het verschil tussen een feit en een mening.
- Voorkennis ophalen Vraag: is 'pizza is lekker' waar voor iedereen? En 'water is nat'?
- Voordoen Denk hardop: 'een spin heeft acht poten' kan ik tellen en controleren, dus dat is een feit. 'Spinnen zijn eng' vindt niet iedereen, dat is een mening.
- Samen oefenen Speel Sorteren met 'Feit of mening?'. De kinderen steken een F of M op een kaartje op voordat je sleept.
- Zelf oefenen In tweetallen spelen de kinderen Paren zoeken met 'Beroepen in natuur en techniek' en schrijven daarna zelf twee feiten en twee meningen op.
- Terugblik Lees een zin voor en laat de klas roepen: feit of mening? Kijk terug naar het doel.
- Feit of mening?Vier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizKlopt het?+5
- Kijken en metenOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizKlopt het?Paren zoeken+4
- Beroepen in natuur en techniekVier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizParen zoeken+5
Zonder scherm: Nodig een ouder uit die in de techniek, zorg of natuur werkt en laat de klas vragen stellen.
- 5
Water en weer
De kinderen leren hoe water verdampt, wolken vormt en als regen terugkomt, en hoe water vast, vloeibaar of gas kan zijn.
De les in 6 stappen
- Lesdoel Ik kan uitleggen hoe water rondgaat in een kringloop.
- Voorkennis ophalen Vraag: waar blijft een plas water na een zonnige dag? Waar komt regen vandaan?
- Voordoen Teken de kringloop op het bord en denk hardop: de zon verwarmt het zeewater, het verdampt, hoog in de lucht koelt de damp af tot druppeltjes, dat zijn wolken, en dan valt het als regen.
- Samen oefenen Speel Paren zoeken met 'De kringloop van water' en daarna Sorteren met 'Vast, vloeibaar of gas?'. Check met duimen.
- Zelf oefenen In tweetallen tekenen de kinderen de kringloop met pijlen en woorden. Daarna spelen ze Touwtrekken met 'Weer en wind'.
- Terugblik Laat een kind de kringloop in vier stappen vertellen. Lees het doel voor.
- De kringloop van waterOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizKlopt het?Paren zoeken+4
- Vast, vloeibaar of gas?Wat hoort er niet bij?Mollen meppenVier op een rijOnthul de plaatLetterhusselaar+9
- Weer en windVier op een rijOnthul de plaatTouwtrekkenLive klasquizBallonnen knallen+4
Zonder scherm: Zet een glas ijswater op tafel. Waar komen de druppels aan de buitenkant vandaan?